Drainagebuis in substraat
Techniek moerasfilter

Technische inrichting van een moerasfilter

Afhankelijk van uw situatie kunt u hier de juiste keuzes maken voor het aanleggen van een moerasfilter

We onderscheiden 2 soorten moerasfilters of helofytenfilters

1. Het geïntegreerde moerasfilter.
Bij het geïntegreerde moerasfilter zijn moerasfilter en vijver optisch één geheel omdat ze hetzelfde waterpeil hebben.
In feite wordt er een vijverkuil en een kuil voor het moerasfilter op korte afstand van elkaar gegraven.
Doordat er tussen beide kuilen een ca. 25 cm ondiepe zone wordt gemaakt, blijft het substraat in het moeras op zijn plek en kan het gezuiverde water van het filter naar de vijver stromen. Of andersom naar gelang het systeem, het vijverwater naar het moerasfilter.
De afscheiding dient voldoende breed en sterk te zijn om de waterdruk van zowel vijver als van de moerasfilter afzonderlijk te kunnen weerstaan. Als één van de twee voor onderhoud of iets dergelijks leeggepompt wordt, dient deze met vijverfolie beklede aarden wal niet in te storten.
Ook is een bepaalde stevigheid en fundering gewenst voor een eventuele natuurlijk ogende afscheiding met beloopbare keien die meestal wordt aangebracht na het aanbrengen van de folie.
Bij een geïntegreerd moerasfilter wordt meestal het downflow systeem toegepast (zie onder)

2. Het separate moerasfilter
Een separaat moerasfilter ligt logischerwijze verder weg bij de vijver en soms hebben we dan ook te maken met een hoger liggend waterniveau dan die van de vijver.
Vaak wordt het gezuiverde water uit moerasfilter door een beekloop en/of waterval terug geleid naar de vijver.
Voor dit separate moerasfilter wordt een eigen kuil gegraven.
Bij een separaat moerasfilter zonder hoogteverschil met de vijver zoals bijvoorbeeld bij stijlvijvers of zwemvijvers, dient het gezuiverde water naar de vijver te worden gepompt.
Een zogenaamd upflowschema wordt hiervoor het meest gebruikt

Naar gelang de toepassing kan het moerasfilter worden aangelegd volgens 2 systemen.

Downflow
Zoals de naam al aangeeft, loopt het vijverwater hier in het moerasfilter van boven naar beneden.
Het water uit de vijver komt aan de oppervlakte in het moerasfilter en wordt langs het substraat met daarin de wortels van de helofyten in neerwaartse richting aangezogen.
Eenmaal onder in het moerasfilter kan het water op 2 manieren worden opgevangen:

In drainagebuizen
Deze buizen worden gelijkelijk over de bodem verdeeld zodat er een gelijkmatige stroming ontstaat door alle substraat in het moerasfilter.
Schema met downflow door drainagebuizen
In een opvangbak
Onder in het moerasfilter kan met behulp van een rooster een opvangbak worden gecreëerd.
Een stevig rooster, steunend op bijvoorbeeld bakstenen, draagt het substraat en de planten.
Onderschat niet het gewicht dat er op dit rooster komt te staan!
Vanuit deze opvangbak wordt het water terug naar de vijver gepompt.
Downflow moerasfilters hebben weinig last van verstoppingen en dichtslibben omdat het substraat als voorfilter tegen grove vuildeeltjes werkt.
Schema met behulp van een opvangbak (Let op! De waterstroom staat hier upflow aangegeven maar kan dus ook andersom)

Tip!
Neem voor het rooster een dikke plaat kunststof en boor hier gaatjes in.

Upflow

In upflow moerasfilters wordt het water van onder naar boven door het substraat gepompt of liever gezegd geperst.
Upflow systemen zijn vrijwel altijd ontworpen met een opvangbak onder in het filter.
Vanuit deze opvangbak wordt het vijverwater goed verdeeld over het substraat naar bovengeduwd.
Eveneens krijgen vanuit de vijver meegevoerde vuildeeltjes de kans om te bezinken onder in de opvangbak.
Bij gebruik drainagebuizen zouden deze snel verstoppen.
Schema van een upflow opstelling

Integratie van de pomp
In plaats van een externe pomp en leidingsysteem of pomp in de vijver, is het ook mogelijk om de pomp in het moerasfilter zelf te integreren. Let op, dit mag niet als het een moerasfilter bij een zwemvijver betreft!
Deze downflow methode met behulp van een grote geperforeerde verticale PVC buis of een vat, is installatietechnisch vrij simpel uit te voeren en doet niets af aan een goede werking van het moerasfilter.
Schema met een interne pomp in het plantenfilter

Over de pomp
Zorg dat de pomp voldoende capaciteit heeft. Probeer het volume goed in te schatten en neem daarbij ook de te overbruggen hoogteverschillen en afstanden mee.
De juiste informatie over de capaciteit van de diverse pompen vind u op de verpakkingen, maar neem liever een iets te zware dan een iets te lichte pomp.

Extra voorzieningen
Om verstoppingen te voorkomen en daarmee het onderhoud van de moerasfilter te verkleinen, zijn er een aantal extra maatregelen die u kunt nemen.
U kunt eventueel een voorfilter plaatsen in het systeem, dit filter vangt de grotere vuildeeltjes en algen op voordat ze in het moerasfilter komen. Een zeer geschikt type filter is een zgn. Vortex-filter voorzien van een bodemkraan aangesloten op het riool.
Uiteraard kunnen ook andersoortige filters dienst doen en bijdragen mits ze niet teveel vergen van de pompcapaciteit.
Indien er onder het moerasfilter ruimte voor bestaat, kan eventueel de opvangbak van het moerasfilter van een extra bodemdrain worden voorzien.

Tip!
Als de vuilbelasting niet te groot is, bijvoorbeeld bij een siervijver, dan kunt u ook een drukfilter nemen.
Deze kan dan ook als stuwing worden ingezet bij een separaat moerasfilter met beekloop of waterval.

 
n.b.
De weergegeven schema’s zijn bedoeld als voorbeeld en aan te passen aan uw eigen situatie. Zo is in onze schema's de vijverpomp buiten de vijver getekend maar kan deze natuurlijk ook in de vijver zelf worden geplaatst mits het geen zwemvijver betreft.